Bergstadje, oerbos, gletsjermeer
Kolašin
Kolašin ligt op 954 m tussen de Bjelasica- en Sinjajevina-bergketen in het noorden van Montenegro, dicht genoeg bij Podgorica voor een rit van een uur en toch hoog genoeg om als hooggelegen kuuroord te dienen. Het is de uitvalsbasis voor Biogradska Gora, het kleinste nationale park van Montenegro en een van de laatste oerbossen van Europa. Tien toppen in de Bjelasica komen boven de 2.000 m uit, en een skigebied op 9 km afstand heeft 50 km aan pistes. Je komt hier voor het wandelen, het bos en de hoogte.

- Biogradska Gora: oerbos, bomen tot 60 m
- Meer van Biograd, 12,1 m diep op 1.094 m
- Crna Glava, 2.139 m, in de Bjelasica
- Skigebied op 9 km, 50 km pistes
- 86 boomsoorten, 150 vogelsoorten in het park
- Stad op 954 m, een uur van Podgorica
Kolašin telt 2.418 inwoners (volkstelling 2023) en is het centrum van een gemeente van 9.949 inwoners die 897 km² beslaat in de regio Morača in het noorden van Montenegro, op 42°49′25″N 19°31′21″E. De stad ligt op 954 m aan de voet van de Bjelasica en de Sinjajevina en geldt vanwege die hoogte als hooggelegen kuuroord. Kolašin ligt aan de E65 van Podgorica naar Servië en aan de spoorlijn Belgrado–Bar. De grootste trekpleister is Nationaal Park Biogradska Gora, beschermd sinds 1878 toen lokale bewoners het bos aan koning Nikola Petrović schonken en het ontoegankelijk verklaarden voor commerciële houtkap; in 1952 werd het uitgeroepen tot nationaal park. Met 5.650 hectare is het het kleinste van de vijf parken van Montenegro, maar het oerbos van 1.600 hectare is een van de slechts drie overgebleven oerbossen in Europa. In drie eeuwen tijd werd Kolašin 23 keer verwoest en bevrijd terwijl bezetters en bevrijders elkaar afwisselden.

Wat er te zien is
Nationaal Park Biogradska Gora beslaat 5.650 hectare, ongeveer 23 minuten rijden van Kolašin. In het hart ligt het Meer van Biograd, het grootste bergmeer van Montenegro: een gletsjermeer op 1.094 m, 870 m lang, 261 m breed, met een oppervlak van 228.500 m² en een maximale diepte van 12,1 m. Het oerbos van 1.600 hectare heeft bomen tot 60 m hoog en 400 jaar oud, onderdeel van het bos dat koning Nikola in 1878 beschermde. Het Bjelasica-massief achter de stad heeft tien toppen boven de 2.000 m; de drie hoogste zijn Crna Glava (2.139 m), Zekova Glava (2.117 m) en Troglava (2.072 m), alle boven het Pešića-meer op 1.820 m. Het uitzichtpunt Bendovac geeft een breed zicht over het bos. Het park registreert 220 plantensoorten in 26 habitats, 86 boomsoorten, 150 vogelsoorten, 10 zoogdieren en drie forelsoorten in het water.

Wandelen en fietsen hier
De Bjelasica-keten beslaat 630 km² en meet ongeveer 30 km in elke richting, wat ruim terrein biedt voor wandelen boven de boomgrens en rondes langs de hooggelegen meren. Vanaf de oever van het Meer van Biograd op 1.094 m klimmen paden door het oerbos richting de toppen; Crna Glava op 2.139 m is het hoogste punt van de keten, bereikbaar boven het Pešića-meer op 1.820 m. Het uitzichtpunt Bendovac is een kortere bestemming met zicht over het bladerdak. Het park is klein genoeg om in één dag een boswandeling te combineren met een ronde om het meer. [3E TO CONFIRM: welke specifieke wandel- en fietsroutes van 3E vanuit Kolašin lopen, hun afstanden, hoogtemeters en duur]. [3E TO CONFIRM: of er route-artikelen bestaan om te linken voor Kolašin en Biogradska Gora].

Heen komen en je verplaatsen
Kolašin ligt aan de E65 die de kust en Podgorica verbindt met het noorden van Montenegro en Servië, en aan de spoorlijn Belgrado–Bar. Vanuit Podgorica duurt de snelste autorit ongeveer 47 minuten; er rijdt vijf keer per dag een directe bus die ongeveer 1u 35m doet. De luchthaven van Podgorica (TGD) ligt 80 km verderop over de weg, ongeveer 1u 2m met de auto. Railways of Montenegro rijdt een trein van station Aerodrom naar Kolašin in 1u 39m. Het skigebied Kolašin Valleys ligt op 9 km van de stad, het skicentrum zelf op ongeveer 10 km. De ingang van Biogradska Gora ligt zo'n 18,7 km van Kolašin, ongeveer 23 minuten met de auto. De wegen zijn overal tweebaans; met een auto heb je de meeste vrijheid om trailheads en de hogere meren te bereiken.

Tarieven, seizoenen en wanneer te komen
Het seizoen voor wandelen en het park loopt van mei tot oktober. Biogradska Gora rekent een entree van €5 per persoon, kinderen tot zeven jaar gratis; sommige bezoekersverslagen uit 2025 noemen €4, dus het bedrag is aan verandering onderhevig geweest. Het park zelf is 24/7 open, het hele jaar door, ook in de winter, maar het loket en de toegangspoort zijn dagelijks open van 9.00 tot 20.00 uur. Voor sneeuw draait het skigebied Kolašin Valleys in de wintermaanden op hoogtes van 1.420–2.075 m, met 50 km aan pistes en zes liften per 2026. Zomer en vroege herfst passen het best bij het bos en de hoge toppen; de hoogte van 954 m houdt de stad koeler dan de kust, wat deel uitmaakt van de langdurige reputatie als hooggelegen kuuroord.

Dieren en het oerbos
De waarde van Biogradska Gora zit in het oerbos van 1.600 hectare, een van de slechts drie overgebleven oerbossen in Europa, sinds 1878 beschermd tegen commerciële houtkap. De bomen halen 60 m hoogte en 400 jaar leeftijd. Het park registreert 86 boomsoorten en 220 planten in 26 verschillende habitats. De vogelstand loopt op tot 150 soorten en er zijn 10 zoogdiersoorten. Het Meer van Biograd en de overige wateren van het park herbergen drie forelsoorten naast zo'n 350 insectensoorten. Het gletsjermeer, op 1.094 m met een maximale diepte van 12,1 m en een volume van ruim een miljoen kubieke meter, is het natuurlijke middelpunt van een eerste bezoek. Langs de oever en het omringende bos wandelen is de eenvoudigste manier om de reeks habitats te lezen die is samengepakt in het kleinste nationale park van Montenegro, 5.650 hectare groot.
